radical peroxi
radical peroxi
Química orgànica
- ca radical peroxi, n m
- es radical peroxi, n m
- en peroxy radical, n
Química orgànica
Definició
Cadascun dels radicals formats per la reacció d'un radical orgànic amb l'oxigen molecular, de fórmula general R−O−O˙.
Nota
-
Els radicals peroxi intervenen en els processos d'autooxidació, responsables de l'envelliment d'una gran quantitat de materials.
Els peròxids orgànics s'utilitzen com a iniciadors de reaccions radicalàries per la facilitat amb què formen radicals.
radioisòtop
radioisòtop
Química física
- ca radioisòtop, n m
- ca isòtop radioactiu, n m sin. compl.
- es isótopo radiactivo, n m
- es isótopo radioactivo, n m
- es radioisótopo, n m
- en radioactive isotope, n
- en radioisotope, n
Química física
Definició
Isòtop que presenta radioactivitat.
radionúclid
radionúclid
Química física
- ca radionúclid, n m
- ca núclid radioactiu, n m sin. compl.
- es nucleido radiactivo, n m
- es nucleido radioactivo, n m
- es radionucleido, n m
- en radioactive nuclide, n
- en radionuclide, n
Química física
Definició
Núclid que presenta radioactivitat.
Nota
- Els radionúclids es poden trobar a la natura (n'hi ha uns 340) o poden ser d'origen artificial (se'n coneixen més de 3.000).
radó
radó
Química inorgànica
- ca radó, n m
- es radón, n m
- en radon, n
- sbl Rn
Química inorgànica
Definició
Element del grup 18, del període 6 i del bloc p de la taula periòdica dels elements, de nombre atòmic 86 i massa atòmica 222.
Nota
-
Es coneixen fins a trenta-tres isòtops del radó, tots ells inestables.
El radó es presenta com un gas incolor i inodor, amb un punt de fusió de -71 ºC i un punt d'ebullició de -62 ºC.
S'obté a partir de la descomposició radioactiva del 226Ra i es presenta en forma de molècules monoatòmiques.
La raresa i la inestabilitat que presenta en limiten el coneixement de la química i de les aplicacions, de manera que només s'utilitza en camps molt concrets, com ara la medicina nuclear per al tractament del càncer.
ramificació
ramificació
Química orgànica
- ca ramificació, n f
- es ramificación, n f
- en ramification, n
Química orgànica
Definició
Cadena lateral que actua com a substituent.
Nota
- Per exemple, el metil és una ramificació del 2-metilpentà (vegeu la imatge).
raó de capacitat
raó de capacitat
Química analítica
- ca factor de retenció, n m
- ca factor de capacitat, n m sin. compl.
- ca raó de capacitat, n f sin. compl.
- ca raó de distribució màssica, n f sin. compl.
- ca raó de partició, n f sin. compl.
- es factor de capacidad, n f
- es factor de retención, n m
- es razón de distribución másica, n f
- en capacity factor, n
- en capacity ratio, n
- en mass distribution ratio, n
- en partition ratio, n
- en retention factor, n
- sbl k
Química analítica
Definició
Relació entre el temps que un component passa en la fase estacionària i el temps que passa en la fase mòbil.
Nota
-
El factor de retenció es pot calcular a partir de variables experimentals com el temps de retenció (tR) i el temps de demora (tO), o el volum de retenció (VR) i el volum de demora (VO), a partir de les expressions: k = (tR − tO)/tO i k = (VR − VO)/VO.
Si la constant de distribució és independent de la concentració de l'anàlit, el factor de retenció correspon al quocient entre els mols de solut a la fase estacionària (ns) i els mols de solut a la fase mòbil (nm): k = ns/nm. També es pot calcular a partir de la massa de l'anàlit en cada fase: k = ms/mm.
Les denominacions raó de partició, raó de capacitat, factor de capacitat i raó de distribució màssica s'utilitzaven com a sinònims en nomenclatures anteriors.
raó de distribució
raó de distribució
Química analítica, Química física
- ca raó de distribució, n f
- ca coeficient d'extracció, n m sin. compl.
- ca coeficient de distribució, n m sin. compl.
- es coeficiente de distribución, n m
- es coeficiente de extracción, n m
- es coeficiente de reparto, n m
- es razón de distribución, n f
- en distribution coefficient, n
- en distribution ratio, n
- en extraction coefficient, n
- sbl D
Química analítica, Química física
Definició
Quocient entre les concentracions analítiques totals, independentment de la seva forma química, d'un solut en dues fases que estan en equilibri en extracció líquid-líquid.
Nota
-
La raó de distribució es distingeix de la raó de partició perquè el solut no s'hi presenta en una sola forma química.
La IUPAC recomana no utilitzar les denominacions coeficient d'extracció i coeficient de distribució com a sinònims de raó de distribució.
raó de distribució en masses
raó de distribució en masses
Química analítica
- ca factor d'extracció, n m
- ca raó de distribució en masses, n f sin. compl.
- es factor de extracción, n f
- es razón de distribución de masa, n f
- en extraction factor, n
- en mass distribution ratio, n
- sbl Dm
Química analítica
Definició
Quocient entre la massa total d'un solut en l'extracte i la massa total en l'altra fase en una extracció.
Nota
- La IUPAC no recomana la denominació factor de concentració.
raó de distribució màssica
raó de distribució màssica
Química analítica
- ca factor de retenció, n m
- ca factor de capacitat, n m sin. compl.
- ca raó de capacitat, n f sin. compl.
- ca raó de distribució màssica, n f sin. compl.
- ca raó de partició, n f sin. compl.
- es factor de capacidad, n f
- es factor de retención, n m
- es razón de distribución másica, n f
- en capacity factor, n
- en capacity ratio, n
- en mass distribution ratio, n
- en partition ratio, n
- en retention factor, n
- sbl k
Química analítica
Definició
Relació entre el temps que un component passa en la fase estacionària i el temps que passa en la fase mòbil.
Nota
-
El factor de retenció es pot calcular a partir de variables experimentals com el temps de retenció (tR) i el temps de demora (tO), o el volum de retenció (VR) i el volum de demora (VO), a partir de les expressions: k = (tR − tO)/tO i k = (VR − VO)/VO.
Si la constant de distribució és independent de la concentració de l'anàlit, el factor de retenció correspon al quocient entre els mols de solut a la fase estacionària (ns) i els mols de solut a la fase mòbil (nm): k = ns/nm. També es pot calcular a partir de la massa de l'anàlit en cada fase: k = ms/mm.
Les denominacions raó de partició, raó de capacitat, factor de capacitat i raó de distribució màssica s'utilitzaven com a sinònims en nomenclatures anteriors.
raó de partició
raó de partició
Química analítica
- ca factor de retenció, n m
- ca factor de capacitat, n m sin. compl.
- ca raó de capacitat, n f sin. compl.
- ca raó de distribució màssica, n f sin. compl.
- ca raó de partició, n f sin. compl.
- es factor de capacidad, n f
- es factor de retención, n m
- es razón de distribución másica, n f
- en capacity factor, n
- en capacity ratio, n
- en mass distribution ratio, n
- en partition ratio, n
- en retention factor, n
- sbl k
Química analítica
Definició
Relació entre el temps que un component passa en la fase estacionària i el temps que passa en la fase mòbil.
Nota
-
El factor de retenció es pot calcular a partir de variables experimentals com el temps de retenció (tR) i el temps de demora (tO), o el volum de retenció (VR) i el volum de demora (VO), a partir de les expressions: k = (tR − tO)/tO i k = (VR − VO)/VO.
Si la constant de distribució és independent de la concentració de l'anàlit, el factor de retenció correspon al quocient entre els mols de solut a la fase estacionària (ns) i els mols de solut a la fase mòbil (nm): k = ns/nm. També es pot calcular a partir de la massa de l'anàlit en cada fase: k = ms/mm.
Les denominacions raó de partició, raó de capacitat, factor de capacitat i raó de distribució màssica s'utilitzaven com a sinònims en nomenclatures anteriors.